အျမင့္ျမတ္ဆံုးလူေတြၾကဆံုးခဲ့ၾကတယ္

ဇာစနစ္ဆန္႔က်င္ေရးတိုက္ပြဲထဲက အမ်ိဳးသမီးကဗ်ာဆရာ
ရုရွားႏုိင္ငံက ဒုတိယေျမာက္အလက္ဇင္ဒါဘုရင္ (၆၂ႏွစ္)ဟာ ၁၈၈၁ခုႏွစ္မတ္လ ၁၃ ရက္ေန႔မွာ ဗံုးနဲ႔အပစ္ခံရေတာ့ ေျချပတ္ ဗိုက္ေပါက္ျပီး လူရုပ္မေပၚဘဲေသသြားခဲ့ပါတယ္။
ဒီလုိလုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ဖုိ႔ စီစဥ္သူေတြထမွာ ပညာတက္ အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္ပါတယ္ဆို
ရင္ အံ့ၾသေကာင္းအံ့ၾသၾကလိမ့္မယ္၊ သူ႔ကိုမလိုလားတဲ့ သက္ဦးဆံပိုင္စနစ္လိုလားသူ
ေတြက သူ႔ကို “ဗယ္ရာဖစ္ဂ္နာ (Vera Nikolarvna Figner)ဟာ အမ်ိဳးသမီးမဟုတ္ဘူး
သူရဲတေစၦျဖစ္တယ္”လို႔ေျပာၾကတယ္။
ဗယ္ရာနီကိုလက္ဗ္နာ ဖစ္ဂ္နာ (၁၈၅၂-၁၉၄၂) ဟာ ၁၉ ရာစုႏွစ္အကုန္ပိုင္းက ရုရွားဓနရွင္
ေပါက္စ ပညာတက္မ်ားရဲ့ ဇာစနစ္ေတာ္လွန္ေရးမွာ ေခါင္းေဆာင္ပါဝင္ခဲ့သူျဖစ္တယ္၊
သူမေရးခဲ့တဲ့ “ေတာ္လွန္ေရးသမားတစ္ဦး၏မွတ္တမ္းမ်ား ” စာအုပ္ေၾကာင့္ နာမည္ရခဲ့တဲ့
ဗယ္ရာညဗစ္ဂ္နာဟာ အထက္တန္းလႊာမ်ားတက္တဲ့ ေက်ာင္းေတြမွာ ပညာသင္ခဲ့ျပီး
ဆြစ္ဇာလန္ႏိုင္ငံမွာ ေဆးပညာသင္ၾကားခဲ့ပါတယ္၊၊
သူမဟာ ၁၈၇၆ ခုႏွစ္ကစျပီး စိန္႔ပီတာစဘာ့ဂ္ျမိဳ႔ေတာ္ကုိ ေရာက္လာပါတယ္၊ အဲဒီမွာ
သူမဟာ ဇာဘုရင္ကို ေတာ္လွန္လိုတဲ့ အသိုင္းအဝိုင္းတစ္ခုနဲ႔ ထိေတြ႔မိ္ျပီး ေျမာက္ပိုင္း
ေတာ္လွန္တဲ့ နာေရာဒ္နစ္ခ္အစု (North Revolutionary Narodnik Group) မွာပါဝင္
ခဲ့တယ္၊ ဒီအဖြဲ႔ရဲ့ နာမည္ကိုေနာင္မွာ ေျမယာႏွင့္လြတ္လပ္ေရးအဖြဲ႔ (Land and Freedom)လို႔ ေျပာင္းခဲ့ပါတယ္ ၊ ၁၈၇၉ ခုႏွစ္မွာ ဒီအဖြဲ႔ ကြဲ႔ျပန္ေတာ့ သူမဟာ
ျပည္သူ႔ဆႏၵ အဖြဲ႔ (People’s Will)မွာ အလုပ္အမႈေဆာင္ျဖစ္လာပါေရာ၊ ဒါတင္မက
သူမဟာ စစ္ေရးေခါင္းေဆာင္ တဦးလည္းျဖစ္လာပါတယ္၊ အဲဒီေနာက္သူဟာ ေျမေအာက္
သဏၭာန္နဲ႔ ေနထုိင္လႈပ္ရွားခဲ့ျပီး ဇာဘုရင္ကိုလုပ္ၾကံဖို႔အတြက္ စီစဥ္ရာ မွာပါခဲ့ပါတယ္၊
ဇာဘုရင္အသတ္ခံရျပီးေနာက္မွာ သူတို႔အဖြဲ႔ဝင္ေတြ ေသဒဏ္အေပးခံရသူခံရ၊ ေထာင္အခ်
ခံသူခံရနဲ႔ အဖြဲ႔အစည္းဟာ အင္မတန္ခ်ည့္နဲ႔သြားေတာ့ သူမဟာဒီအဖြဲ႔ကို ျပန္လည္စုစည္းဖို႔
လံုးပမ္းပါတယ္၊ ဒါေပမယ့္ မေအာင္ျမင္ပါဘူး ။ သစၥာေဖာက္တစ္ဦးရဲ့ လက္ေထာက္ခ်
မႈေၾကာင့္ ၁၈၈၃ ခုႏွစ္ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁၀ ရက္ေန႔မွာ အဖမ္းခံရပါတယ္၊ ၁၈၈၄ ခုႏွစ္မွာ
သူမကို ေသဒဏ္ခ်မွတ္ခဲ့ေပမယ့္ ေနာက္ေတာ့ ေထာင္ဒဏ္တစ္သက္တကြ်န္းအျဖစ္
ျပန္ေျပာင္းခ်လိုက္ပါတယ္။
ဒီေနာက္ ၁၈၈၄ခုႏွစ္ကေန ၁၉၀၄ ခုႏွစ္အထိ သူမဟာ ခံတပ္ၾကီးတစ္ခုအတြင္းမွာအႏွစ္
ႏွစ္ဆယ္လံုးလံုးတဦိးတည္း တိုက္ပိတ္ထားတာ ခံခဲ့ရပါတယ္၊ ၁၉၀၆ ခုႏွစ္မွာ သူမဟာ
ျပည္ပကိုထြက္သြားျပီး ရုရွားႏိုင္ငံအတြင္းက ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားအတြက္ လႈံ႔ေဆာင္
တိုက္ပြဲဝင္ခဲ့ပါတယ္၊ ၁၉၀၇-၁၉၀၈ ခုႏွစ္မွာ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြ ျပည္ပေရာက္ေတြ
အားလံုးကို လြတ္ျငိမ္းခြင့္ေပးေရးေကာ္မတီ ဥကၠဌ နဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈ ႏွင့္လြတ္လပ္ေရး
အသင္းမွာ ဒုဥကၠဌ တာဝန္ယူခဲ့ပါတယ္၊၊
ဇာဘုရင္စနစ္ကို ေတာ္လွန္ခ်ဳပ္ျငိမ္းေစတာမဟုတ္ဘဲ ဇာဘုရင္္တစ္ေယာက္ကိုသာ ခ်ုဳပ္ျငိမ္းေစတာျဖစ္လုိ႔ သူတို႔ရဲ့ လႈပ္ရွားမႈေတြဟာ အဆံုးတုိင္ေအာင္ျမင္မႈမရခဲ့ပါဘူး၊
ဒါေပမယ့္ ကိုယ္က်ိဳးလံုးဝစြန္႔လႊတ္ျပီး သက္ဦးဆံပိုင္ဘုရင္စနစ္ဆိုးၾကီးကို တိုက္ခိုက္ခဲ့တဲ့
အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးအေနနဲ႔ေတာ့ ဗယ္ရာဖစ္ဂ္နာဟာ စံထားအားက်ျခင္းခံရတဲ့ အမ်ိဳးသမီး
တဦးျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။
သူေရးခဲ့ဘူးတဲ့ ကဗ်ာေတြထဲ ကတစ္ပုဒ္ကေတာ့.........
အျမင့္ျမတ္ဆံုးလူးေတြ က်ဆံုးခဲ့ၾကတယ္။
အျမင့္ျမတ္ဆံုးလူးေတြ က်ဆံုးခဲ့ၾကတယ္…
သူတို႔ကို လူမေနေတာ့တဲ့…
ေနရာတစ္ခုမွာ လူမသိသူမသိျမွဳပ္ထားခဲ့ၾကတယ္။
သူတို႔အတြက္ မ်က္ရည္တစ္စက္မွမၾကခဲ့ၾကဘူး ၊
မသိဘူးတဲ့လက္ေတြက သူတို႔ကို သခၤ်ဳိင္းကိုသယ္ပို႔ခဲ့တယ္…
လက္ဝါးကပ္တုိင္မရွိ အကာအရံမရွိ သူတို႔ရဲ့ဂုဏ္ေျပာင္တဲ့
နာမည္ေတြကို ဘယ္္သခၤ်ဳိင္းေက်ာက္ျပားမွာမွ မေတြ႔မိ।
သူတို႔အေပၚမွာ ျမတ္ေတြေပါက္ေနျပီး ခ်ည့္နဲ႔တဲ့ျမတ္ပင္ေလး
တပင္ကသာ ၊ ခါးေလးကိုင္းျပီး လွ်ိဳ႔ဝွတ္ခ်က္ေတြ ထိန္းထားတယ္…।
တဦးတည္းေသာ သတ္ေသကေတာ့ ေဒါသတေျခာင္းေျခာင္းနဲ႔
ကမ္းစပ္ကုိ ရိုက္ခက္ေနၾကတဲ့ လႈိင္းလံုးေတြ
ဒါေပမဲ့ ဒီအစြမ္းထက္လွတဲ့ လႈိင္းလံုးေတြေတာင္မွ
သူတို႔အိမ္ေတြဆီိကုိ ေနာက္ဆံုးႏွဳတ္ဆက္စကားေတြ…।
သယ္မသြားႏိုင္ခဲ့။ ။

The Noblest Fallen
The noblest have Fallen. They were buried
obscurely in a deserted place.
No tears fell over them.
Strange hands carried them to the grave.
No cross, no enclosures, and no tonb stone tell
their glorious names .
Grass grows over them, a feeble blade
bending low keeps the secret.
The sole witness were the surging waves.
which furiously beat against the ahore,
But even they, the mighty waves could
could not carry farewell greetings to the distant home